Հայելիին դիմացը նստած ինքզինքը կը դիտէր:Անցած տարիները իրենց ակօսները ձգած էին իր դէմքին վրայ, որոնք հակառակ իր դէմքին ըրած չափազանցուած դիմայարդարումին չէր յաջողած ծածկել:
Շաբաթ մը առաջ, սաստիկ վիճաբանութիւն մը ունեցած էր իր կնոջ յետ որու աւարտին կինը իր զաւակը արած ու հեռացած էր տունէն, այլեւս չի վերադառնալու նպատակով :Տարիներ էին որ մարդը անգործ էր:Հոն, հոս ,անցողական գործերու մէջ աշխատելով տուն հաց տանիլ կը ջանար բայց ստակը շատ ցած էր:Ամիսներէ ի վեր իրենց տան ամսականը չի վճարած ըլլալուն պատճառաւ տանտէրը դատ բացած ու զինք դատապարտած էր:Երկու շաբաթէն պէտք էր տունը պարպել:Ու՞ր պիտի երթար ձմեռ օրով, երթալիք ոչ տեղ մը ունէր, ոչ ալ իրէն ապաւինելիք ազգական մը:Շաբաթ մըն էր որ տան մէջ առանձին շարունակ կը մտածէր այս նիւթի շուրջ:Կարօտցած էր իր կինը եւ զաւակը բայց չէր կրնար իրենց տունը երթալ որովհետեւ կամչնար :Ի՜ նչ երեսով պիտի երթար իրենց մօտ, ի՜ նչ պիտի ըսէր իրենց քանի որ ոչ մէկ բարելաւում ունեցած էին իր պայմանները անցած այդ շաբաթուան մը մէջ:Ընդհակառակը, դատարանէն ստացած էր երկու շաբաթուան մէջ տունը պարպելու վճիռը:
Շարժանկարի երիզի մը մնան աչքին առջեւէն անցան իր պատանութեան տարիները:Ի՜ նչ երջանիկ էր երբ պատանի տղայ մըն էր ու կապրէր իր հօրենական տան մէջ :Իր հայրը ,մայրը, իրենց ապրած տունը,տան պարտէզը ,ծառերը:Ո՜րքան ուրախ էր այդ տարիներուն:Ոչ մէկ մտահոգութիւն ունէր,աշխարհը իր հոգն անգամ չէր:Իսկ հիմա, բոլորովին առանցին մնացած էր կեանքին իր ուսերուն վրայ բեռնաւորած պատասխանատուութեան դիմաց:Ի՞նչ կըլլար եթէ իր կինը քիչ մը հասկացողութիւն ցոյց տար ու համբերէր:Բայց ասոր համար չէր կրնար մեղադրել զինք:Տարիներ էին որ համբերած էր իրենց տնտեսական ծանր պայմաններուն եւ ի վերջոյ իրենց զաւկին հետ միասին բաժնուած էր տունէն ու վերադարձած իր հօրենական տունը:
Մարդը այս ծանր մտահոգութիւններու մէջ կը սպասէր որ իր հերթը գար:Հայելիին վրայի լոյսը մարեց որպէսզի քիչ մը մութը մնայ:Մութը իրէն խաղաղութիւն կուտար, քանի որ մութին մէջ չէր տեսներ իր շուրջը : Մարդոց դէմքը, որոնք երբեմն խղճահարութեամբ, երբեմն ալ արհամարհանքով կը նայէին իրէն, իր կեանքին մէջ անյաջող մէկը եղած ըլլալուն համար:Ի՞նչ կրնար ընել,ճակատագիրը այսպէս ճամբայ մը գծած էր իրէն:
Սթափեցաւ իր մտածումներէն երբ դուրսէն դուրը զարկին:Դուռը զարնողը առանց դուրը բանալու դուրսէն ձայնեց:
-Հինգ վայրկեանէն հերթը քուկդ է ,երեկուան պէս ապշահարած մի մնար բեմին մէջտեղը մարդիկ հոս զուարճանալու կուգան այլ ոչ թէ ողբերգութիւն դիտելու:
Դուրսի մարդուն ըսած այս նախադասութիւնը արձագանգեց իր ուղեղին մէջ .
<< մարդիկ հոս զուարճանալու կուգան այլ ոչ թէ ողբերգութիւն դիտելու>>:
-Իմ կեանքս ողբերգութիւն մըն է արդէն բայց որու՞ն հոգը ,մտածեց:
Հայելիի վրայի լոյսը պահ մը վառեց ու իր դէմքին նայեցաւ:Ծանր պաշտօնը կատարելու ժամանակը հասած էր:Պէտք էր կեղծեր որպէսզի ուրիշները զուարճանային: ոտքի ելաւ ու ուղղուեցաւ դէպի դուռ:Պահ մը վարանեցաւ դուռը բանալու որովհետեւ գիտէր որ երբ դուռը բանար դուրսը զինք սպասող հազարներով բազմութեան պոռչտուքը ռումբի մը նման պիտի պայթէր երեսին,եւ իսկոյն այդպէս ալ եղաւ:Սանդուխներէն վեր կարծես դէպի Հռովմի <<արէնան>> կը բարձրանար, ուր քիչ վերջ դէմ դիմաց պիտի գար արիւնարբու սուսերամարտիկներու հետ, որոնց հետ իր կեանքի մենամարտը պիտի ընէր:Քանի կը մօտենար ալ աւելի կը բարձրանային դուրսի ձայները:Ժողովուրդը խելագարած կը պոռար,կը ծափահարէր:
Բեմի դրան ետեւը մութին մէջ կեցած կը սպասէր որ դուրը բացուէր:Մարդուն ափերը քրտնած էին, սիրտը արագօրէն կը բաբախեր:Այդ քանի մը վայրկեանը որ կը սպասէր դռան ետեւ իրէն ժամերու պէս եկան,ինչ կըլլար եթէ այդ օր այդ անիծեալ դուռը չի բացուէր: Անգամ մը եւս շարժանկարի ժապաւէնի մը պէս աչքին առջեւէն անցան իր կնոջ հետ ունեցած վիճաբանութիւնը,կնոջ իրենց զաւակը առնելով տունէն հեռանալը: Որքա՜ն անարդար էր կեանքը:Մինչ ժողովուրդը դուռին միւսը կողմը ուրախ,զուարթ իրենց ընտանիքներով ու հարազատներով կը զուարճանային,դուրին այս կողմը ինք մեծ ողբերգութեան մը մէջ կը գտնուէր բաժնուած իր ընտանիքէն ու իր հարազատներէն :Ամենէն ցաւալին ալ այն էր որ հիմա ինք, հակառակ իր մէջը գտնուած ողբերգական վիճակին պէտք էր զանոնք զուարճացնել ու ասիկա ընելու համար ինքզինք խայտառակ կացութեան մը մէջ պէտք էր խոթեր:Ողբերգութիւն ապրող մէկը ինչպէ՞ս կրնար ժողովուրդը զուարճացնել: Մահը աւելի նախընտրելի էր դերեւս:Ազդուեցաւ, աչքերը արցունքոտիլ սկսած էին:Դուռը յանկարծ բացուեցաւ ու դուրսի պոռչտուքը զօրաւոր լոյսի հեղեղի մը հետ միասին անգամ մը եւս ռումբի մը պէս պայթեցան մարդուն երեսին:
Մեծ քայլերով վազեց ու եկաւ կեցաւ բեմին մէջտեղը, ճիշտ լոյսին տակ ու ձեռքերը դէպի վեր բարձրացնելով պահ մը այդպէս կեցաւ:Հիմա բոլորը զինք կը դիտէին ու կը խնդային: Իր ոտքերէն բաւական մեծ կարմիր կօշիկներ, դեղին ու վրայէն թափող տաբատ մը,կանանչ շապիկ ու վրայէն դեղին բաճկոնակ հագած:Խոշոր փորով ,մեծ կարմիր քիթով ու գլխուն վրայ դեղին պարիկ մը անցուցած ,երեսին վրայ գոյաւոր մատիտով խոշոր ժպիտ մը գծուած արտաքինով միշտ խնդացող բայց ներքինով լացող <<ծաղրածուն >> բեմին ճիշտ մէջտեղը կեցած ժողովուրդը կը դիտէր:Որքան կը զուարճանային, կը խնթային ու կը ծաղրէին զինք: Կը նախանձեր անոնց ուրախութիւնը, կը զայրանար անոնց իր ողբերգութեան դիմաց ունեցած անտարբերութեան համար:Աչքերէն քանի մը կաթիլ արցունք սահեցան ու երեսին վրայ գծուած խոշոր ժպիտին վրայ ուղղահայեաց գիծ մը գծելով ու մասամբ աւրելով երեսի դիմայարդարումը, այտերէն վար սահելով կաթեցան կարմիր ու մեծ կօշիկներուն վրայ:
Ո՜չ ոք նշմարեց:
Օշին Էլակէօզ
Պոլիս - 5 Յունուար 2012
1 comment:
Աշխարհ կոչուած այս հսկայ թատրոնի բեմին դերասանները, ծաղրածուներն ենք ամէն մէկս. տարբեր դիմակներ կը կրենք մեր առօրեայ յարաբերութիւններուն առնչութեամբ: Ծաղրածուն, մեր հայելին է կեանքի հանդէպ...օր մը լաց, օր մը խինդ...:
Շնորհակալութիւն յարգելի Օշին:
Post a Comment